Ο Μπαγιαζίντ ήταν γιος του Μουράτ Α'. Όταν ο πατέρας του σκοτώθηκε στη Μάχη του Κοσσόβου το 1389, κηρύχτηκε άρχοντας στο πολεμικό πεδίο.
Ανατολία και Βαλκάνια
Ο Μπαγιαζίντ έφερε γρήγορα ανατολικά ηγεμονικά όπως Σαρουχάν, Αϊδίν, Μεντέσε, Γερμιάν και Χαμίντ υπό οθωμανική κυριαρχία και νίκησε τους Καραμανλίδες. Στις Βαλκάνιες η μεγαλύτερη μέρος της Βουλγαρίας ήρθε υπό οθωμανικό έλεγχο. Οι γρήγορές κινήσεις του του χάρισαν το παρακλήσι «Γίλντιριμ».
Η πολιορκία της Κωνσταντινούπολης και η Νικόπολη
Στη δεκαετία του 1390 αποκλήρωσε την Κωνσταντινούπολη και χτίσει το φρούριο Αναντολουχισάρι στην ασιατική όχθη του Βοσπόρου. Τις 25 Σεπτεμβρίου 1396 στη Νικόπολη έθραυσε τον στρατό των σταυροφόρων που συγκεντρώθηκαν υπό τον βασιλιά Σιγισμούνδο της Ουγγαρίας για να απελευθερώσει την πόλη. Μετά από αυτή τη νίκη χτίστηκε το Μεγάλο Τζαμί της Μπούρσας.
Η Μάχη της Άγκυρας
Η αλληλογραφία με τον Τιμούρ, που είχε φιλοξενήσει κάποιους ανατολικούς μπέι, εξελίχθηκε σε ανοιχτή εχθρότητα. Στη μάχη στο πεδίο του Τσούμπουκ κοντά στην Άγκυρα στις 28 Ιουλίου 1402, με τη βοήθεια της αποχώρησης στρατευμάτων από τα ανατολικά ηγεμονικά, ο οθωμανός στρατός ήττησε και ο Μπαγιαζίντ αιχμαλωτίστηκε.
Θάνατος και το Μεσοβασίλειο
Ο Μπαγιαζίντ πέθανε αιχμάλωτος στο Ακσέχιρ τον Μάρτιο του 1403, και το σώμα του φέρθηκε στον τάφο του στη Μπούρσα. Ακολούθησε διαδοχικός αγώνας μεταξύ των γιών του. Αυτό το Οθωμανικό Μεσοβασίλειο τελείωσε το 1413 όταν ο Μεχμέτ Α' γίνει μόνος άρχοντας.
Η αναγόρευσή του και ο Γιακούπ Τσελεμπί
Όταν ο Μουράτ Α' πέθανε στη Μάχη του Κοσσόβου, ο Μπαγιαζίντ κηρύχτηκε άρχοντας στο πολεμικό πεδίο. Ο αδερφός του Γιακούπ Τσελεμπί, που είχε πολεμήσει με επιτυχία στην ίδια μάχη, σκοτώθηκε λίγο αργότερα. Οι πηγές εξηγούν αυτό το γεγονός ως τρόπο αποφυγής διαδοχικού αγώνα που θα διαιρούσε το κράτος. Πολλοί ιστορικοί το βλέπουν ως μια από τις πρώτες γνωστές περιπτώσεις αδελφοκτονίας στην οθωμανική δυναστεία· η πρακτική θα καθοριζόταν αργότερα ρητά στον κώδικα νόμου του Μεχμέτ του Κυριάρχου.
Ο Κάντι Μπουργάν ντε ντιν και η ανατολική σύνορο
Ισχυρότερος αντίπαλος του Μπαγιαζίντ στην ανατολή ήταν ο Κάντι Μπουργάν ντε ντιν, άρχοντας του κράτους που κεντρωνόταν στη Σίβα και επίσης ποιητής. Μετά τον θάνατο του Κάντι Μπουργάν ντε ντιν το 1398 σε σύγκρουση με τον ηγέτη των Ακ Κογιουνλού Καρά Γιουλούκ Οσμάν, ο Μπαγιαζίντ πρόσθεσε τη Σίβα και την περιοχή της στην οθωμανική επικράτεια. Το οθωμανικό σύνορο έφτασε έτσι στη σφαίρα επιρροής του Τιμούρ. Το 1400 ο Τιμούρ πήρε τη Σίβα και τιμώρησε σκληρά όσους άμυναν την πόλη· ο γιος του Μπαγιαζίντ, Ερτούγρουλ, πέθανε και αυτός κατά τη διάρκεια αυτών των γεγονότων.
Αιχμαλωσία και η ανατολική εκστρατεία του Τιμούρ
Μετά τη Μάχη της Άγκυρας, ο γιος του Μπαγιαζίντ, Μούσα Τσελεμπί, αιχμαλωτίστηκε μαζί του. Κατά τους μήνες που έμεινε στην Ανατολία, ο Τιμούρ άρπαξε τη Μπούρσα και πήρε το φρούριο της Σμύρνης από τους Ιπποτάς της Ρόδου. Επέστρεψε τα ανατολικά ηγεμονικά που είχαν anexαρτηθεί από τους Οθωμανούς στους πρώην άρχοντές τους. Αυτή η απόφαση οδήγησε στην ξαφνική κατάρρευση της κεντρικής δομής που είχε χτίσει ο Μπαγιαζίντ και προετοίμασε το έδαφος για τον διαδοχικό αγώνα μεταξύ των γιών του.
Τα κτίρια του στη Μπούρσα και η οικογένειά του
Ο Μπαγιαζίντ ενέταξε τον Γίλντιριμ Συμπλέγμα στη Μπούρσα, που φέρει το όνομά του· περιλαμβάνει τζαμί, μεντρεσέ, νοσοκομείο και τάφο. Το Μεγάλο Τζαμί της Μπούρσας, η κατασκευή του ξεκίνησε μετά τη νίκη στη Νικόπολη, είναι ένα από τα μεγαλύτερα έργα της πρώιμης οθωμανικής αρχιτεκτονικής με τις είκοσι θόλους του και ολοκληρώθηκε περίπου το 1400. Ο Μπαγιαζίντ παντρεύτηκε την Ολίβερα (Ντεσπίνα Χατουν), κόρη του σερβικού άρχοντα Λάζαρου, που πέθανε στο Κοσσόβο. Αυτό το γάμος ενίσχυσε τη θέση της Σερβίας ως ηγεμονία δεσμευμένη στους Οθωμανούς.
Ο Μπαγιαζίντ στην ευρωπαϊκή λογοτεχνία
Η αιχμαλωσία του Μπαγιαζίντ από τον Τιμούρ γίνεται ιστορία που αφηγείται στην Ευρώπη για πολύ καιρό. Στο έργο του αγγλικού δραματουργού Κρίστοφερ Μάρλοου Ταμπουρλάιν, που τέθηκε σε σκηνή στα τέλη της δεκαετίας του 1580, ο «Μπατζάζετ» εμφανίζεται ως αιχμάλωτος κλειδωμένος σε κλουβί. Αυτή η σκηνή βοήθησε να διαδοθεί η ιστορία του κλουβιού στην Ευρώπη. Οι ιστορικοί, ωστόσο, σημειώνουν ότι οι σύγχρονες πηγές αντιφάσκονται σε αυτό το σημείο και ότι το λεπτομέρεια του κλουβιού είναι σε μεγάλο βαθμό λογοτεχνική υπέρβαση.
Συχνές ερωτήσεις
Πραγματικά ο Μπαγιαζίντ μεταφέρθηκε σε κλουβί; Η ιστορία εμφανίζεται σε κάποιες πηγές, αλλά οι περισσότεροι ιστορικοί τη θεωρούν μεταγενέστερη υπέρβαση.
Πηγές και επιπλέον ανάγνωση
- Τουρκία Διγιάνετ Βακφί Ισλάμ Ανσικλοπεδισί, «Μπαγιαζίντ Α'».
- Χαλίλ Ιναλτσίκ, The Ottoman Empire: The Classical Age 1300–1600.
- Encyclopaedia Britannica, «Μπαγιαζίντ Α'».
- Κολίν Ίμπερ – The Ottoman Empire, 1300–1650: The Structure of Power (Palgrave Macmillan, 2002)
- Τουρκία Διγιάνετ Βακφί Ισλάμ Ανσικλοπεδισί – lemma «Κάντι Μπουργάν ντε ντιν» (στα τουρκικά)
- Κρίστοφερ Μάρλοου – Ταμπουρλάιν ο Μέγας (1587–1588)
Αφήστε ένα σχόλιο
Η διεύθυνση email σας δεν θα δημοσιευθεί. Τα απαιτούμενα πεδία επισημαίνονται με *