Μετάβαση στο περιεχόμενο

Γνώση που φωτίζει τον κόσμο

Γνωριμία με την Κλασική Μουσική: 5 Μεγάλοι Συνθέτες που Πρέπει να Ξέρετε

Από τον Μπαχ έως τον Σοπέν: πέντε συνθέτες και προτεινόμενα έργα για όποιον κάνει τα πρώτα του βήματα στην κλασική μουσική.

Γνωριμία με την Κλασική Μουσική: 5 Μεγάλοι Συνθέτες που Πρέπει να Ξέρετε

Η κλασική μουσική μπορεί να φαίνεται εκφοβιστική στην αρχή, αλλά ξεκινώντας με τα σωστά έργα, κερδίζει γρήγορα το κοινό. Ακολουθούν πέντε συνθέτες από διαφορετικές εποχές, με προτάσεις για το πού να ξεκινήσετε.

1. Αντόνιο Βιβάλντι (1678–1741)

Ένας Ιταλός δάσκαλος της Μπαρόκ εποχής. Τα κοντσέρτα για βιολί Τέσσερις Εποχές περιγράφουν τη φύση μέσα από τη μουσική, από το κελάηδισμα των πουλιών την άνοιξη μέχρι την παγωνιά του χειμώνα. Ένα ιδανικό σημείο εκκίνησης.

2. Γιόχαν Σεμπάστιαν Μπαχ (1685–1750)

Θεωρείται η κορυφή της Μπαρόκ μουσικής. Τα Βρανδεμβούργια Κοντσέρτα και οι σουίτες για τσέλο συνδυάζουν τη μαθηματική τάξη με το συναίσθημα.

3. Βόλφγκανγκ Αμαντέους Μότσαρτ (1756–1791)

Η ιδιοφυΐα της Κλασικής εποχής, που άρχισε να συνθέτει από παιδί. Το Eine kleine Nachtmusik και η Συμφωνία αρ. 40 είναι γεμάτα με μελωδίες που θα αναγνωρίσετε αμέσως.

4. Λούντβιχ βαν Μπετόβεν (1770–1827)

Ο συνθέτης που γεφύρωσε την Κλασική και τη Ρομαντική εποχή και ο οποίος συνέχισε να συνθέτει ακόμα και αφού έχασε το μεγαλύτερο μέρος της ακοής του. Η έναρξη της Πέμπτης Συμφωνίας και η Ωδή στη Χαρά από την Ένατη είναι ανάμεσα στις πιο γνωστές μελωδίες στον κόσμο.

5. Φρεντερίκ Σοπέν (1810–1849)

Ο «ποιητής του πιάνου» της Ρομαντικής εποχής. Τα νυχτερινά του (nocturnes) και τα βαλς του δείχνουν πόσο βαθιά μπορεί να είναι τα συναισθήματα που εκφράζονται μόνο από ένα πιάνο.

Πώς να ξεκινήσετε την ακρόαση

  • Ξεκινήστε με μικρά κομμάτια ή ένα μόνο μέρος ενός μεγαλύτερου έργου.
  • Ακούστε το ίδιο κομμάτι από διαφορετικούς ερμηνευτές και συγκρίνετε.
  • Αφιερώστε λίγα λεπτά για να ακούσετε πραγματικά, αντί να τη χρησιμοποιείτε ως μουσική υπόκρουση.

Γνωρίζοντας τις περιόδους: Μπαρόκ, Κλασική, Ρομαντική και μετά

Όταν ακούτε κλασική μουσική, το να γνωρίζετε σε ποια περίοδο ανήκει ένας συνθέτης καθιστά ευκολότερο να προβλέψετε τι θα ακούσετε σε ένα κομμάτι. Η περίοδος Μπαρόκ καλύπτει περίπου τα έτη 1600 έως 1750· οι στολισμένες μελωδίες, οι πολυφωνικές υφές που αλληλοπλέκονται και μια συνεχής γραμμή μπάσου είναι τυπικά χαρακτηριστικά. Ο Βιβάλντι και ο Μπαχ είναι τα μεγάλα ονόματα αυτής της περιόδου. Η Κλασική περίοδος εκτείνεται από το 1750 περίπου έως το 1820· πιο ισορροπημένες, καθαρές και συμμετρικές δομές έρχονται στο προσκήνιο, ενώ οι μορφές της συμφωνίας και της σονάτας ωριμάζουν. Ο Χάιντν και ο Μότσαρτ αντιπροσωπεύουν αυτή την περίοδο. Η Ρομαντική περίοδος καλύπτει το μεγαλύτερο μέρος του 19ου αιώνα· το συναίσθημα, η προσωπική έκφραση, οι εθνικές μελωδίες και οι αυξανόμενες ορχήστρες παίρνουν το κεντρικό στάδιο. Τα όψιμα έργα του Μπετόβεν αποτελούν μια γέφυρα προς αυτή την περίοδο. Τον 20ό αιώνα, άνοιξαν πολύ διαφορετικά μονοπάτια, από τον ιμπρεσιονισμό έως τον μοντερνισμό. Αυτά τα όρια δεν είναι αυστηρά, αλλά σας βοηθούν να βρείτε τον δρόμο σας καθώς ακούτε.

Γνωρίστε την ορχήστρα: τέσσερις οικογένειες οργάνων

Μια συμφωνική ορχήστρα αποτελείται από τέσσερις κύριες οικογένειες οργάνων. Τα έγχορδα αποτελούνται από το βιολί, τη βιόλα, το τσέλο και το κοντραμπάσο και αποτελούν το μεγαλύτερο τμήμα της ορχήστρας· μεταφέρουν τις περισσότερες μελωδίες. Τα ξύλινα πνευστά περιλαμβάνουν το φλάουτο, το όμποε, το κλαρινέτο και το φαγκότο· αυτά τα όργανα προσθέτουν χρώμα και χαρακτήρα. Τα χάλκινα πνευστά αποτελούνται από το κόρνο, την τρομπέτα, το τρομπόνι και την τούμπα και αναλαμβάνουν τις δυνατές, λαμπρές στιγμές. Τα κρουστά παρέχουν ρυθμό και έμφαση με τα τύμπανα (timpani), το ταμπούρο, τα κύμβαλα και παρόμοια όργανα. Υπάρχουν έργα γραμμένα για όσους θέλουν να μάθουν την ορχήστρα με το αυτί. Ο Άγγλος συνθέτης Μπέντζαμιν Μπρίτεν με το έργο «Οδηγός της Ορχήστρας για Νέους» (The Young Person's Guide to the Orchestra) του 1946, παρουσιάζει κάθε ομάδα οργάνων με τη σειρά. Το έργο «Ο Πέτρος και ο Λύκος» του Σεργκέι Προκόφιεφ, γραμμένο το 1936, αφηγείται τον κάθε χαρακτήρα με ένα όργανο και βοηθά παιδιά και ενήλικες να αγαπήσουν την ορχήστρα.

Συμφωνία, κοντσέρτο, σονάτα: οι βασικές μορφές

Η γνώση των όρων που εμφανίζονται συχνά στα προγράμματα συναυλιών σας βοηθά να κατανοήσετε τι θα ακούσετε. Μια συμφωνία είναι ένα μεγάλο έργο γραμμένο για πλήρη ορχήστρα, συνήθως σε τέσσερα μέρη· τα μέρη έρχονται σε αντίθεση μεταξύ τους ως προς την ταχύτητα και τον χαρακτήρα. Ένα κοντσέρτο είναι ένα έργο στο οποίο ένα σολιστικό όργανο και η ορχήστρα συνομιλούν· τα κοντσέρτα για πιάνο και βιολί είναι τα πιο γνωστά και τα περισσότερα έχουν τρία μέρη. Μια σονάτα είναι συνήθως γραμμένη για ένα μόνο όργανο ή για ένα όργανο με πιάνο. Η μουσική δωματίου καλύπτει έργα γραμμένα για μικρά σύνολα, όπως το κουαρτέτο εγχόρδων. Η όπερα συνδυάζει μουσική, τραγούδι, σκηνοθεσία και ιστορία. Μια εισαγωγή (overture) είναι εισαγωγική μουσική που παίζεται πριν από μια όπερα ή άλλο έργο. Οι αριθμοί στους τίτλους των έργων, όπως το Op. (opus) ή το K. για τον Μότσαρτ, είναι οι αριθμοί καταλόγου που οργανώνουν τα έργα ενός συνθέτη.

Περισσότεροι συνθέτες για να προσθέσετε στη λίστα σας

Μόλις μάθετε τους πρώτους πέντε συνθέτες, ορίστε μερικές προτάσεις για να διευρύνετε τη λίστα. Ο Γιόζεφ Χάιντν (1732–1809) αποκαλείται συχνά πατέρας της συμφωνίας λόγω των πάνω από εκατό συμφωνιών του· η «Συμφωνία της Έκπληξης» πήρε το όνομά της από μια δυνατή συγχορδία που εμφανίζεται ξαφνικά στη μέση ενός ήσυχου μέρους. Ο Πιοτρ Ίλιτς Τσαϊκόφσκι (1840–1893) είναι ένας από τους πιο γνωστούς συνθέτες στον κόσμο χάρη στις μελωδίες των μπαλέτων του «Η Λίμνη των Κύκνων» και «Ο Καρυοθραύστης». Ο Κλωντ Ντεμπυσί (1862–1918) έφερε μια νέα παλέτα χρωμάτων στη μουσική με το κομμάτι για πιάνο «Clair de lune» και τους ιμπρεσιονιστικούς ήχους του. Η «Συμφωνία του Νέου Κόσμου» του Αντονίν Ντβόρζακ βασίζεται στα χρόνια που πέρασε στην Αμερική. Τα σύντομα, οικεία έργα αυτών των συνθετών κάνουν τη μετάβαση από την Μπαρόκ και την Κλασική περίοδο στη Ρομαντική και τον σύγχρονο κόσμο ευκολότερη. Το να γνωρίσετε κάθε νέο συνθέτη μέσα από ένα ή δύο έργα είναι ένας καλός τρόπος για να χτίσετε μια μόνιμη συνήθεια ακρόασης.

Η κλασική μουσική στην Τουρκία και οι «Τούρκοι Πέντε»

Η δυτικού τύπου πολυφωνική μουσική έχει μακρά ιστορία στην Τουρκία. Οι απαρχές της σημερινής Προεδρικής Συμφωνικής Ορχήστρας ανάγονται στη Mızıka-yı Hümayun, που ιδρύθηκε στην οθωμανική αυλή το 1826. Στην εποχή της Δημοκρατίας, οι συνθέτες γνωστοί ως «Τούρκοι Πέντε» έγραψαν έργα που συνδύαζαν λαϊκές μελωδίες με την πολυφωνική μουσική: Αχμέτ Αντνάν Σαϊγκούν, Ουλβί Τζεμάλ Ερκίν, Τζεμάλ Ρεσίτ Ρέι, Χασάν Φερίτ Αλνάρ και Νετζίλ Καζίμ Ακσές. Το ορατόριο «Γιουνούς Εμρέ» του Σαϊγκούν, ολοκληρωμένο το 1942, είναι ένα από τα πιο γνωστά έργα αυτής της γενιάς. Το ορχηστρικό κομμάτι «Köçekçe» του Ερκίν παρουσιάζει παραδοσιακές χορευτικές μελωδίες με λαμπρή ενορχήστρωση. Η οπερέτα «Lüküs Hayat» του Τζεμάλ Ρεσίτ Ρέι παρέμεινε στη σκηνή για πολλά χρόνια. Η ακρόαση αυτών των έργων δείχνει ότι η κλασική μουσική δεν ανήκει μόνο στην Ευρώπη και πώς διαφορετικές μουσικές παραδόσεις μπορούν να εμπλουτίσουν η μία την άλλη.

Πηγαίνοντας σε μια συναυλία: μερικές συμβουλές

Το να ακούτε κλασική μουσική ζωντανά είναι μια πολύ διαφορετική εμπειρία από το να ακούτε μια ηχογράφηση. Το να ακούσετε μία φορά τα έργα του προγράμματος πριν από τη συναυλία προσθέτει στην απόλαυση της συνάντησης με μια γνώριμη μελωδία στην αίθουσα. Παραδοσιακά, το κοινό δεν χειροκροτεί ανάμεσα στα μέρη ενός έργου που αποτελείται από πολλά μέρη· το χειροκρότημα έρχεται όταν το έργο έχει τελειώσει ολόκληρο και ο μαέστρος κατεβάσει τα χέρια του. Αν δεν είστε σίγουροι, το να παρακολουθείτε τους άλλους ακροατές στην αίθουσα είναι ένας καλός οδηγός. Το να βάλετε το τηλέφωνό σας εντελώς σε σίγαση και να σβήσετε το φως της οθόνης κατά τη διάρκεια της συναυλίας είναι δείγμα σεβασμού τόσο προς τους μουσικούς όσο και προς τους ανθρώπους γύρω σας. Πολλές ορχήστρες προσφέρουν εισιτήρια με έκπτωση, ανοιχτές πρόβες ή οικογενειακές συναυλίες για νέους ακροατές και φοιτητές. Ορισμένες μεγάλες ορχήστρες μεταδίδουν επίσης τις συναυλίες τους στο διαδίκτυο. Η παρακολούθηση μιας από αυτές τις ηχογραφήσεις πριν πάτε στην αίθουσα είναι ένας καλός τρόπος για να δείτε πώς λειτουργεί μια ορχήστρα.

Πηγές και περαιτέρω ανάγνωση

  1. Encyclopaedia Britannica, λήμματα "Baroque music", "Classicism" και "Romanticism" (μουσική)
  2. Προεδρική Συμφωνική Ορχήστρα της Τουρκίας, θεσμική ιστορία
Κοινοποίηση
Ακολουθήστε το YulaHubΜάθετε πρώτοι τις σημαντικότερες ειδήσεις της ημέρας.
RSS

Αφήστε ένα σχόλιο

Η διεύθυνση email σας δεν θα δημοσιευθεί. Τα απαιτούμενα πεδία επισημαίνονται με *