İçeriğe geç

Dünyayı aydınlatan bilgi

Babil: Hammurabi Kanunları’ndan İştar Kapısı’na Mezopotamya’nın Büyük Şehri

Babil, Fırat kıyısında kurulan ve MÖ 2. binyıldan MÖ 6. yüzyıla kadar Mezopotamya’nın en önemli merkezlerinden biri olan şehir ve krallıktır. Kral Hammurabi’nin kanunları ve II. Nabukadnezar döneminde yapılan İştar Kapısı ile ünlüdür. MÖ 539’da Pers Kralı Büyük Kiros tarafından ele geçirildi.

Babil: Hammurabi Kanunları’ndan İştar Kapısı’na Mezopotamya’nın Büyük Şehri
Fotoğraf: Kurt Kaiser / Wikimedia Commons (CC0)

Babil şehri, MÖ 19. yüzyılın başında Amurru kökenli bir hanedanın merkezi oldu. Bu hanedanın altıncı kralı Hammurabi, Mezopotamya’nın büyük kısmını birleştirerek Babil’i bölgenin önde gelen gücü yaptı.

Hammurabi Kanunları

Hammurabi döneminde hazırlanan ve 282 maddeden oluşan kanunlar, bazalt bir stel üzerine çivi yazısıyla kazındı. “Göze göz, dişe diş” ilkesini de içeren bu kanunlar ticaret, aile, miras ve ceza konularını düzenler. 1901’de İran’daki Susa’da bulunan stel bugün Paris’teki Louvre Müzesi’nde sergilenmektedir.

Karanlık yüzyıllar

MÖ 1595 civarında Hitit Kralı I. Murşili Babil’i yağmaladı. Ardından Kassitler uzun süre Babil’i yönetti. MÖ 1. binyılın başlarında Babil, büyük ölçüde Asur hâkimiyeti altına girdi.

Yeni Babil İmparatorluğu

MÖ 626’da Kral Nabopolassar bağımsızlığı yeniden kazandı ve Medlerle birlikte MÖ 612’de Asur başkenti Ninova’yı yıktı. Oğlu II. Nabukadnezar, MÖ 587/586’da Kudüs’ü alarak halkın bir kısmını Babil’e sürdü. Onun döneminde mavi sırlı tuğlalarla süslü İştar Kapısı (bugün Berlin’deki Bergama Müzesi’nde) ve büyük ziggurat Etemenanki inşa edildi. Antik yazarların anlattığı “Babil’in Asma Bahçeleri”nin varlığı ise arkeolojik olarak kanıtlanamamıştır.

Sona eriş

MÖ 539’da Pers Kralı Büyük Kiros, Babil’i büyük bir direnişle karşılaşmadan ele geçirdi. Şehir sonraki yüzyıllarda önemini korudu; Büyük İskender MÖ 323’te burada öldü. Babil’in kalıntıları 2019’da UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne alındı.

Kaynaklar ve ileri okuma

  1. Louvre Müzesi, “Code de Hammurabi” koleksiyon kaydı.
  2. UNESCO Dünya Mirası, “Babylon”.
  3. Encyclopaedia Britannica, “Babylonia” maddesi.

Merak edilenler

Babil nedir? Babil, Fırat kıyısında kurulan ve MÖ 2. binyıldan MÖ 6. yüzyıla kadar Mezopotamya’nın en önemli merkezlerinden biri olan şehir ve krallıktır.

Babil ne zaman sona erdi? Sona eriş: MÖ 539, Büyük Kiros.

Paylaş
YulaHub'ı takip edinGünün en önemli haberlerini ilk siz öğrenin.
RSS

Bir yorum bırakın

E-posta adresiniz yayınlanmayacaktır. Gerekli alanlar * ile işaretlenmiştir