Ahmed b. Tolun’un babası Tolun, Buhara bölgesinden Abbasi sarayına gönderilmiş bir Türk askeriydi. Ahmed, Sâmerrâ’da askerî ve dinî eğitim aldı. 868’de Mısır valisinin vekili olarak Mısır’a gönderildi ve kısa sürede bölgenin tek hâkimi oldu.
Bağımsız Mısır
Ahmed b. Tolun, Abbasi halifesine bağlılığını sürdürmekle birlikte Mısır’ın gelirlerini kendi yönetimine bıraktı ve Türk, Sudanlı ve Rum askerlerden oluşan güçlü bir ordu kurdu. 878’de Suriye’yi de ele geçirdi. Fustat’ın yanında yeni bir yönetim merkezi olarak el-Katâî şehrini kurdu; sulama kanallarını ve tarımı geliştirerek Mısır ekonomisini güçlendirdi.
İbn Tolun Camii
876–879 yılları arasında yapılan İbn Tolun Camii, Kahire’nin günümüze özgün hâliyle ulaşan en eski camilerinden biridir. Dış merdivenli minaresi, Sâmerrâ’daki Melviye minaresini hatırlatır. Cami, UNESCO Dünya Mirası Listesi’ndeki Tarihî Kahire alanı içindedir.
Sona eriş
Ahmed b. Tolun 884’te öldü; oğlu Humâreveyh devleti genişletti ve kızı Katrünnedâ’yı Abbasi halifesiyle evlendirdi. Ancak lüks harcamalar hazineyi zayıflattı. Humâreveyh’in 896’da öldürülmesinden sonra hanedan hızla güç kaybetti ve 905’te Abbasi ordusu Mısır’ı yeniden ele geçirdi.
Kaynaklar ve ileri okuma
- Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, “Tolunoğulları” ve “Ahmed b. Tolun” maddeleri.
- UNESCO Dünya Mirası, “Historic Cairo”.
- Encyclopaedia Britannica, “Ṭūlūnid dynasty” maddesi.
Merak edilenler
Tolunoğulları nedir? Tolunoğulları, Abbasi ordusundaki Türk komutan Ahmed b.
Tolunoğulları ne zaman kuruldu? Kuruluş: 868, Ahmed b. Tolun.
Tolunoğulları ne zaman sona erdi? Sona eriş: 905, Abbasiler.
Bir yorum bırakın
E-posta adresiniz yayınlanmayacaktır. Gerekli alanlar * ile işaretlenmiştir