Pamukkale, cách Denizli 20 km về phía bắc ở tây nam Thổ Nhĩ Kỳ, trông như một sườn đồi phủ tuyết từ xa. Khi nhìn gần bạn nhận ra đó không phải tuyết mà là travertin, những bậc thang vôi hình thành qua hàng nghìn năm bởi các suối nhiệt giàu canxi. Trên Danh di sản Thế giới UNESCO kể từ 1988, đây là một trong những nơi hiếm hoi mà thiên nhiên và lịch sử đi trên cùng một vé. Tên gọi có nghĩa là "lâu đài bông" trong tiếng Thổ Nhĩ Kỳ.
Các travertin
Các bậc thang được khám phá chân trần; giày dép được cởi ở lối vào vì chúng làm mòn bề mặt. Nước ấm và có thể trơn trượt ở một số nơi. Ánh sáng đẹp nhất là lúc hoàng hôn, khi các bậc thang chuyển sang màu cam và hồng.
Thành phố cổ Hierapolis
Ngay phía trên các travertin nằm Hierapolis, được thành lập bởi các vị vua Pergamon vào thế kỷ 2 TCN. Nhờ nước suối nhiệt nó trở thành một trung tâm y tế quan trọng trong thời cổ đại. Đừng bỏ lỡ:
- Rạp hát cổ: ấn tượng với nhà sân khấu đã được phục hồi và view ra thung lũng.
- Mộ địa: một trong những nghĩa trang cổ đại lớn nhất ở Anatolia.
- Bảo tàng Cổ vật Hierapolis: đặt trong nhà tắm La Mã cũ.
Hồ cổ (Antique Pool)
Bạn có thể bơi trong hồ nhiệt nơi các mảnh cột cổ nằm dưới nước. Nước giữ ở khoảng 35 °C quanh năm. Hồ cần vé riêng.
Thông tin thực tế
- Đi lại: Xe buýt nhỏ chạy định tuyến từ bến xe Denizli đến Pamukkale; Sân bay Denizli Çardak cách khoảng một tiếng.
- Khi nào đi: Mùa xuân và thu thoải mái nhất. Giờ trưa mùa hè bề mặt trắng chói lóa và rất nóng.
- Mang gì: Kính râm, mũ nón, kem chống nắng, khăn tắm và túi nhỏ để đựng giày.
- Mất bao lâu: Dành ít nhất nửa ngày cho travertin và Hierapolis.
Bạn có thể thêm thành phố cổ Laodicea gần đó và Karahayıt, nổi tiếng với travertin nhiều màu, vào hành trình.
Cách các Travertin hình thành
Điều tạo nên những bậc thang trắng của Pamukkale là nước nóng giàu khoáng chất trỗi dậy từ sâu dưới lòng đất. Khi nước đi qua các lớp vôi, nó tan bicarbonate canxi; khi nó nổi lên bề mặt và chảy dọc sườn dốc, carbon dioxide thoát ra không khí và canxi carbonate tan hòa kết túc thành rắn. Tích tụ qua hàng nghìn năm, lớp kết túc này đã hình thành những ao bậc thang và sườn trắng bạn thấy hôm nay.
Các travertin được nói là tạo thành một dải dài khoảng hai rưỡi km, ở độ cao hơn một trăm mét. Tên gọi xuất phát từ vẻ ngoài này: Pamukkale nghĩa là "lâu đài bông". Nước suối nhiệt nóng tại nguồn nhưng đã nguội xuống nhiệt độ nhẹ nhàng khi đến các bậc thang, đó là lý do đi chân trần là có thể.
Lịch sử Hierapolis: từ Pergamon đến Byzantium
Hierapolis được thành lập đầu thế kỷ 2 TCN bởi Eumenes II, vua vương quốc Pergamon. Sau khi thuộc quyền La Mã, thành phố nổi tiếng nhờ nước suối nhiệt, và ngành nhuộm và dệt len cũng góp phần vào kinh tế. Bị phá hủy bởi một trận động đất lớn năm 60 SCN, thành phố được La Mã xây lại nhanh chóng; hầu hết các công trình thấy hôm nay đến từ giai đoạn này.
Trong thời Byzantine, Hierapolis trở thành một giáo phận. Vì sứ đồ Philip được nói là qua đời tại thành phố, nó cũng quan trọng đối với Kitô giáo; đài tưởng niệm bát giác trên đỉnh đồi, niên đại thế kỷ 5, thường được liên hệ với truyền thống này. Thành phố bị bỏ hoang sau một trận động đất lớn thế kỷ 14 và dần nằm chôn vùi.
Plutonium, Rạp hát và Các di tích đáng xem
Nhiều công trình trong thành phố cổ đáng để xem. Cổng La Mã tráng lệ đánh dấu lối vào phía bắc thành phố, và đại lộ có cột chạy về phía nam từ đó. Rạp hát cổ được xây dựng tận dụng độ dốc tự nhiên của sườn đồi và được nói là chứa được khoảng mười hai ngàn khán giả. Những phù điêu trên nhà sân khấu là những ví dụ đẹp của điêu khắc thời La Mã.
Plutonium (Cổng Pluto) là hang động mà các tư liệu cổ mô tả là cổng vào Hades. Người ta nói rằng carbon dioxide độc hại trỗi lên từ mặt đất giết chết động vật ở đó. Các nhà khảo cổ học làm việc trong khu vực đã công bố năm 2013 rằng họ đã xác định được tàn tích của công trình này. Vì an toàn, du khách không được phép đến gần khu vực nồng độ gas tập trung, nên bạn chỉ có thể quan sát từ xa.
Bảo tồn và Danh sách UNESCO
Pamukkale và Hierapolis được ghi vào Danh di sản Thế giới năm 1988 dưới tên chung "Hierapolis-Pamukkale", nghĩa là di tích được bảo hộ dưới cả tiêu chuẩn tự nhiên và văn hóa. Qua nhiều năm khách sạn và cơ sở trên đỉnh travertin đã được dỡ bỏ, sườn đồi chỉ mở cho người đi bộ theo cách hạn chế, và việc phân phối nước suối nhiệt được quản lý để các bậc thang được tưới luân phiên. Lệnh cấm đi trên bậc thang mang giày cũng nhằm ngăn lớp vôi bị mòn.
Là du khách, trách nhiệm của bạn là ở trên đường đã đánh dấu, không để đá hay vật phẩm trên các bậc thang và mang rác đi cùng bạn. Các vấn đề như bề mặt trắng đổi màu hay nước bị cắt đứt khỏi các bậc thang cho thấy cấu trúc nhạy cảm này dễ bị tổn thương đến đâu.
Các tuyến đường gần đó và Kế hoạch tham quan
Khi đi Pamukkale bạn có thể thêm các nơi gần đó vào kế hoạch. Tại Karahayıt có travertin và khu nghỉ dưỡng có màu đỏ do oxit sắt. Thành phố cổ Laodikeia, gần Denizli, là một điểm dừng có thể gộp vào cùng ngày với Pamukkale; thành phố cổ Aphrodisias xa hơn nhưng cũng đáng ghé, và nó được ghi vào Danh di sản Thế giới UNESCO năm 2017.
Một kế hoạch thực tế: vào Hierapolis sớm sáng và xem rạp hát cổ, cổng và mộ địa; chiều, để tránh nóng, dành nhiều thời gian hơn cho bảo tàng và hồ cổ; xuống travertin về phía hoàng hôn. Theo thứ tự này cả đám đông và nhiệt độ đều giảm và ánh sáng đẹp nhất cho ảnh. Vì giá vé và giờ mở cửa có thể thay đổi, hãy kiểm tra thông tin hiện hành trên trang chính thức trước khi đi.
Mẹo Sức khỏe và An toàn tại Pamukkale
Các bậc thang có thể trơn trượt khi ướt, hãy đi chậm và quan sát chặt trẻ em. Giờ trưa mùa hè bề mặt trắng phản chiếu mặt trời, nên kính râm, mũ nón và kem chống nắng quan trọng; mang đủ nước. Khi bơi ở hồ cổ đáy hồ lấp đầy mảnh đá marble và có thể trơn trượt; hãy di chuyển cẩn thận trong nước.
Nước suối nhiệt có thể không phù hợp mọi người. Với các tình trạng như bệnh tim, huyết áp hoặc mang thai, nên tham khảo bác sĩ trước khi xuống hồ nhiệt. Thông tin này chỉ mang tính chung và không thay thế lời khuyên y tế.
Bảo tàng và Hồ cổ: Ghi chú tham quan
Bảo tàng Cổ vật Hierapolis trưng bày các quan tài, tượng, phù điêu và vật dụng hàng ngày tìm thấy ở thành phố; ghé đây trước khi đi bộ quanh thành phố cổ giúp dễ hiểu hơn các công trình bạn thấy. Ngôi nhà tắm cũ chứa bảo tàng bản thân cũng là một ví dụ đẹp của kiến trúc La Mã.
Các mảnh cột nằm trong nước hồ cổ là tàn tích của các công trình bị động đất đổ xuống. Vì hồ có thể đông đúc, đi sớm sáng hoặc về chiều tối cho trải nghiệm thoải mái hơn. Đừng quên mang đồ bơi, khăn tắm và dép xỏ ngón.
Nguồn và đọc thêm
- Trung tâm Di sản Thế giới UNESCO, "Hierapolis-Pamukkale" (1988).
- Bộ Văn hóa và Du lịch Cộng hòa Thổ Nhĩ Kỳ, trang web di tích Pamukkale và Hierapolis.
- Encyclopaedia Britannica, mục "Hierapolis".
Để lại bình luận
Địa chỉ email của bạn sẽ không được công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *