Ratatouille, Fransa'nın güneyindeki Provence bölgesinden gelen bir yaz yemeğidir. Geleneksel olarak sebzeler ayrı ayrı sotelenip birleştirilir; bu tarifte ise ince dilimlenip fırında pişirilerek hem pratik hem şık bir sunum elde edilir.
Ratatouille, Fransa’nın güneyindeki Provence bölgesine, özellikle Nice çevresine özgü bir sebze yemeğidir. Patlıcan, kabak, biber ve domatesin zeytinyağı ve Provence otlarıyla buluşması, Akdeniz mutfağının sadeliğini yansıtır. Bazı aşçılar sebzeleri ayrı ayrı pişirip sonradan birleştirir; bu yöntem her sebzenin dokusunu daha iyi korur.
Malzemeler
- 1 adet patlıcan
- 2 adet kabak
- 4 adet domates
- 1 adet kırmızı kapya biber
- 1 adet kuru soğan
- 3 diş sarımsak
- 1 su bardağı domates püresi
- 4 yemek kaşığı zeytinyağı
- 1 tatlı kaşığı kekik
- Yarım tatlı kaşığı biberiye
- Tuz, karabiber
- Birkaç yaprak taze fesleğen
Hazırlanışı
- Fırını 180°C'ye ısıtın.
- Soğanı, sarımsağı ve kapya biberi ince doğrayıp 2 yemek kaşığı zeytinyağında soteleyin; domates püresini ekleyip 5 dakika pişirin, tuz ve karabiber ekleyin.
- Bu sosu yuvarlak bir fırın kabının tabanına yayın.
- Patlıcan, kabak ve domatesleri ince ve eşit kalınlıkta halka halka dilimleyin.
- Dilimleri renkleri sırayla gelecek şekilde sosun üzerine dairesel olarak dizin.
- Kalan zeytinyağını, kekik ve biberiyeyi üzerine gezdirin, tuz ve karabiber serpin.
- Üzerini yağlı kâğıtla kapatıp 40 dakika, kâğıdı alıp 10 dakika daha pişirin. Fesleğenle servis edin.
Püf noktaları
- Sebzeleri aynı kalınlıkta dilimlemek, eşit pişmelerini sağlar.
- Bir gün bekledikten sonra lezzeti daha da yoğunlaşır.
Tarihçesi
Ratatouille, Fransa’nın Akdeniz kıyısındaki Nice şehrinden ve Provence bölgesinden gelen bir yaz yemeğidir. Adı, Oksitanca ve Fransızcada “karıştırmak” anlamına gelen kelimelerle ilişkilidir. Patlıcan, kabak, biber ve domates gibi yaz sebzelerinin zeytinyağı ve otlarla pişirildiği bu sade köylü yemeği, 20. yüzyılda dünyaca tanındı. Sebzelerin ince halkalar hâlinde dizildiği zarif sunum ise klasik ratatouille’den farklı, “tian” adlı bir Provence yemeği ve modern şeflerin yorumlarından esinlenir.
Servis ve saklama
- Sıcak, ılık ya da soğuk servis edilebilir; ekmek, pilav, makarna veya ızgara balık ve tavukla çok iyi gider.
- Buzdolabında 4 güne kadar saklanabilir ve ertesi gün tatları daha da güzelleşir.
- Dondurucuda 3 aya kadar saklanabilir.
Sebzeleri neden ayrı ayrı pişirmeli?
Klasik Provence usulünde ratatouille'nin sebzeleri önce ayrı ayrı sotelenir, sonra domates sosunda birleştirilir. Bunun nedeni, her sebzenin su içeriği ve pişme süresinin farklı olmasıdır:
- Patlıcan: Süngerimsi dokusu yağı çabuk emer; yumuşaması için en uzun süreye ihtiyaç duyar.
- Kabak: Çok su içerir; uzun pişerse lapa olur, bu yüzden kısa sürede ve yüksek ısıda sotelenir.
- Biber ve soğan: Tatlılıklarının ortaya çıkması için orta ateşte yavaşça yumuşatılır.
Hepsi birlikte tencereye atıldığında kabak dağılırken patlıcan çiğ kalabilir. Ayrı pişirme biraz daha zaman alır ama her sebzenin kendi dokusunu ve rengini korumasını sağlar.
Ratatouille, tian ve confit byaldi arasındaki fark
Bu üç yemek benzer sebzelerle yapılsa da hazırlanışları farklıdır. Ratatouille, Nice ve Provence kökenli, sebzelerin küp doğranıp tencerede birleştirildiği bir yahnidir. Tian ise adını aldığı toprak kapta, ince dilimlenmiş sebzelerin sıra sıra dizilip fırında pişirildiği bir Provence yemeğidir.
Confit byaldi, 1970'lerde Fransız şef Michel Guérard'ın geliştirdiği zarif bir yorumdur: çok ince dilimlenmiş sebzeler biber-domates sosunun üzerine dizilip uzun süre fırınlanır. 2007 yapımı animasyon filmde izleyicinin “ratatouille” diye gördüğü tabak aslında bu yorumdan esinlenmiştir.
Sık sorulan sorular
Ratatouille sıcak mı soğuk mu yenir?
Her ikisi de olur. Sıcak ana yemek, ılık garnitür ya da ertesi gün soğuk meze olarak servis edilebilir.
Neyle servis edilir?
Taze ekmek, pirinç, makarna ya da ızgara et ve balık yanında güzel bir eşlikçidir. Üzerine kırılan bir yumurta ile de pişirilebilir.
Kaynaklar ve ileri okuma
- Harold McGee – On Food and Cooking (Scribner, 2004)
- Encyclopaedia Britannica – Ratatouille
Bir yorum bırakın
E-posta adresiniz yayınlanmayacaktır. Gerekli alanlar * ile işaretlenmiştir