İçeriğe geç

Dünyayı aydınlatan bilgi

Ürdün ve Irak Telegram’ı Engelledi: Gerekçe Ulusal Güvenlik ve Aşırıcılıkla Mücadele

Ürdün ve Irak, 16 Kasım’da mesajlaşma uygulaması Telegram’a erişimi engellediğini açıkladı. Ürdün aşırıcılık ve siber suçlarla mücadeleyi gerekçe gösterdi; Irak ise şirkete yerel yasalara uyum için 30 gün süre verdi. Telegram’dan henüz açıklama gelmedi.

Ürdün ve Irak Telegram’ı Engelledi: Gerekçe Ulusal Güvenlik ve Aşırıcılıkla Mücadele

Ürdün ve Irak, 16 Kasım Pazartesi günü mesajlaşma uygulaması Telegram’a erişimi engellediklerini açıkladı. Al Jazeera ve The National’ın haberlerine göre iki ülke de kararlarında ulusal güvenliği gerekçe gösterdi. Ürdün, uygulamanın aşırıcılığı ve siber suçları yaymak için kullanılmasının önüne geçmek istediğini belirtirken, Irak şirketi yerel yasalara ve düzenlemelere uymamakla suçladı. Telegram’dan karara ilişkin ilk etapta bir açıklama gelmedi.

İki komşu ülkenin aynı gün benzer bir adım atması, Orta Doğu’da dijital platformlar üzerindeki devlet denetiminin sıkılaştığını gösteren son örnek oldu.

Ürdün neden Telegram’ı engelledi?

Ürdün’de karar, Kamu Güvenliği Müdürlüğü tarafından yayımlanan bir açıklamayla duyuruldu. The National’ın aktardığına göre müdürlük, yasağın uygulamanın siber suç, tehdit ve şantaj için ya da kamu güvenliğini tehdit eden, aşırıcılığı ve radikalleşmeyi teşvik eden yasa dışı içeriklerin yayılması için kullanılmasını engellemeyi amaçladığını açıkladı. Açıklamada vatandaşlara sosyal medya uygulamalarını kullanırken dikkatli olmaları, kaynağı belirsiz hesap ve bağlantılardan uzak durmaları ve yasa dışı içerikleri resmî kanallardan bildirmeleri çağrısı yapıldı.

Karar, Ürdün’ün son haftalarda yaşadığı güvenlik olaylarının ardından geldi. 23 Ekim’de Amman’ın yaklaşık 80 kilometre güneyindeki Kerek iline bağlı Hmoud köyünde bulunan bir Rum Ortodoks kilisesinde cenaze töreni sırasında açılan ateşte 9 kişi hayatını kaybetmiş, 30’dan fazla kişi yaralanmıştı. Saldırı, Ürdün’deki Hristiyan azınlığa 1950’lerden bu yana yönelik en ciddi saldırı olarak kayda geçti. Pazar günü bir güvenlik mahkemesi saldırıyı gerçekleştiren üç kişiyi idama mahkûm etti. Ürdün ayrıca saldırıyla bağlantılı olduğunu açıkladığı IŞİD mensuplarına yönelik olarak Suriye’de hava saldırıları düzenlemişti. Yetkililer Telegram’ı doğrudan kilise saldırısıyla ilişkilendirmedi.

Irak ne karar verdi?

Irak’ta Telegram’ı engelleme kararını İletişim ve Medya Komisyonu duyurdu. Devlet medyasına göre karar, başbakanlığın talimatı doğrultusunda alındı. Komisyon, şirketin Irak yasalarına aykırı içeriklere karşı gerekli önlemleri almadığını ve yasal ve düzenleyici şartları yerine getirmediğini açıkladı. Telegram’a faaliyetlerini Irak mevzuatına uygun hâle getirmesi için 30 gün süre verildi; ancak bu sürenin sonunda ne olacağı açıklanmadı.

Bu, Irak’ın Telegram’ı bu yıl ikinci kez kısıtlaması. Ülke uygulamayı Nisan 2026’da da güvenlik ve teknik gerekçelerle yasaklamış, uygulamanın Irak mevzuatına uyma sözü vermesinin ardından yasak mayıs ayında kaldırılmıştı. Irak, 2023’te de ulusal güvenlik ve kullanıcı verilerinin korunması gerekçesiyle Telegram’ı bir süre engellemişti.

Telegram neden bu kadar tartışılıyor?

2013’te kurulan Telegram, Orta Doğu ve Kuzey Afrika’da oldukça popüler. Al Jazeera’ya göre bölge, uygulamanın küresel kullanıcılarının yaklaşık yüzde 8’ini oluşturuyor; The National ise Orta Doğu nüfusunun yaklaşık yüzde 10’unun uygulamayı kullandığını yazıyor. Büyük gruplar ve kanallar kurmaya imkân vermesi, Telegram’ı haber paylaşımı ve topluluk iletişimi için yaygın bir araç hâline getirdi. Ancak aynı özellikler, uygulamanın silahlı gruplar ve dolandırıcılar tarafından da kullanıldığı eleştirilerine yol açıyor. Telegram uçtan uca şifreli sohbet imkânı sunuyor; ancak tüm konuşmalar varsayılan olarak şifreli değil.

Şirket, içerik denetimi ve suçla mücadelede yetkililerle iş birliği konusundaki yükümlülüklerini fazlasıyla yerine getirdiğini savunuyor. Bu yıl Telegram’ı kısıtlayan ülkeler yalnız Ürdün ve Irak değil: Hindistan haziran ayında ulusal bir tıp giriş sınavı öncesinde sınav dolandırıcılığı gerekçesiyle uygulamayı geçici olarak engellemiş, Rusya ise şubat ayında başlattığı kademeli yavaşlatmanın ardından uygulamayı ağustosta tamamen erişime kapatmıştı.

Kullanıcılar nelere dikkat etmeli?

Erişim engelleri dönemlerinde siber dolandırıcıların sık başvurduğu bir yöntem, “engelsiz Telegram” ya da “Telegram’ın yeni sürümü” gibi vaatlerle sahte uygulama ve bağlantılar dağıtmak. Resmî uygulama mağazaları dışından indirilen bu tür dosyalar; kötü amaçlı yazılım, hesap ele geçirme ve kişisel veri hırsızlığı riski taşıyor. Ürdün Kamu Güvenliği Müdürlüğü’nün açıklamasında da kaynağı belirsiz hesap ve bağlantılardan uzak durulması istendi. Kullanıcıların önemli yazışmalarını ve iletişim bilgilerini başka bir güvenli yerde yedeklemesi, iki adımlı doğrulamayı açık tutması ve yalnızca resmî duyuruları takip etmesi riskleri azaltıyor. Uygulamanın erişime yeniden açılıp açılmayacağı, özellikle Irak’ta tanınan sürenin sonunda verilecek karara bağlı olacak.

Bu ne anlama geliyor?

Karar, Ürdün ve Irak’taki milyonlarca kullanıcının günlük iletişimini, haber takibini ve bazı işletmelerin müşteri ilişkilerini doğrudan etkileyecek. Benzer yasakların geçmişte VPN kullanımını artırdığı biliniyor; bu da kararların uygulanabilirliği konusunda soru işaretleri doğuruyor. Irak’ın verdiği 30 günlük süre, Telegram’ın yerel düzenleyicilerle yeni bir uzlaşmaya varıp varmayacağını gösterecek. Genel olarak tablo, hükümetlerin güvenlik kaygılarıyla ifade ve iletişim özgürlüğü arasındaki dengeyi dijital platformlar üzerinden yeniden çizmeye çalıştığını ortaya koyuyor.

Bu haber 17 Kasım 2026, 09.15 (TSİ) itibarıyla derlenmiştir; gelişmeler güncellendikçe takip edilmelidir.

Sık sorulan sorular

Ürdün’de Telegram neden kapatıldı?

Ürdün Kamu Güvenliği Müdürlüğü, uygulamanın siber suç, şantaj ve aşırıcılığı yayan içerikler için kullanılmasını engellemek istediğini açıkladı.

Irak Telegram’a ne kadar süre verdi?

Irak İletişim ve Medya Komisyonu, Telegram’a yerel yasalara uyum sağlaması için 30 gün süre verdi.

Telegram başka hangi ülkelerde kısıtlandı?

Bu yıl Hindistan uygulamayı geçici olarak engelledi, Rusya ise kademeli yavaşlatmanın ardından ağustosta tamamen erişime kapattı.

Kaynaklar ve ileri okuma

  1. Al Jazeera, “Jordan and Iraq block Telegram over national security concerns”, 16 Kasım 2026.
  2. The National, “Jordan and Iraq ban Telegram over national security concerns”, 16 Kasım 2026.
  3. Al-Monitor, “Jordan and Iraq block Telegram app over national security concerns”, 16 Kasım 2026.
Paylaş
YulaHub'ı takip edinGünün en önemli haberlerini ilk siz öğrenin.
RSS

Bir yorum bırakın

E-posta adresiniz yayınlanmayacaktır. Gerekli alanlar * ile işaretlenmiştir