Saltuklu Beyliği’nin kurucusu Ebü’l-Kasım Saltuk, 1071 Malazgirt Savaşı’nda Sultan Alparslan’ın komutanları arasında yer aldı. Zaferden sonra Erzurum ve çevresi ona ikta olarak verildi ve burada Saltuklu Beyliği kuruldu.
Gürcülerle mücadele
Saltuklular, Doğu Anadolu’nun kuzeyinde güçlenen Gürcü Krallığı’na karşı bölgenin savunmasını üstlendi. 1121’de Gürcülerin Didgori’de Türk ittifakını yenmesinden sonra bölgedeki mücadele şiddetlendi. Saltuklular, Ahlatşahlar ve diğer Türk beylikleriyle iş birliği yaparak Gürcü ilerleyişine karşı koymaya çalıştı.
İzzeddin Saltuk dönemi
Beyliğin en parlak dönemi İzzeddin Saltuk (1132–1168) zamanıdır. Bu dönemde Erzurum bir ticaret ve kültür merkezi olarak gelişti. Erzurum Kalesi içindeki Tepsi Minare (Saat Kulesi) ve şehirdeki Üç Kümbetler’den biri olan Emir Saltuk Kümbeti, Saltuklulardan kalan önemli eserlerdir.
Sona eriş
12. yüzyılın sonunda Saltuklular zayıfladı. 1202’de Anadolu Selçuklu Sultanı II. Rükneddin Süleyman Şah, Gürcistan seferi sırasında Erzurum’u alarak beyliğe son verdi; bölge Anadolu Selçuklu topraklarına katıldı.
Kaynaklar ve ileri okuma
- Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, “Saltuklular” maddesi.
- Osman Turan, Doğu Anadolu Türk Devletleri Tarihi.
- Kültür ve Turizm Bakanlığı, Erzurum Tepsi Minare ve Üç Kümbetler kayıtları.
Merak edilenler
Saltuklular nedir? Saltuklular, Malazgirt zaferinden sonra Erzurum ve çevresinde kurulan ilk Türk beyliklerinden biridir.
Saltuklular ne zaman kuruldu? Kuruluş: 1072 civarı, Ebü’l-Kasım Saltuk.
Saltuklular ne zaman sona erdi? Sona eriş: 1202, II. Süleyman Şah (Anadolu Selçuklu).
Bir yorum bırakın
E-posta adresiniz yayınlanmayacaktır. Gerekli alanlar * ile işaretlenmiştir