İçeriğe geç

Dünyayı aydınlatan bilgi

Telefonunuzda Gizliliği Korumak: Bugün Kontrol Etmeniz Gereken 10 Ayar (iPhone ve Android)

Konum, kamera, mikrofon, reklam takibi ve kilit ekranı bildirimleri… Akıllı telefonunuz sizin hakkınızda düşündüğünüzden fazlasını paylaşıyor olabilir. Birkaç dakikada yapabileceğiniz on ayar.

Telefonunuzda Gizliliği Korumak: Bugün Kontrol Etmeniz Gereken 10 Ayar (iPhone ve Android)

Akıllı telefonlarımız; fotoğraflarımızı, mesajlarımızı, banka hesaplarımızı ve konum geçmişimizi taşıyor. Neyse ki hem iPhone’larda hem de Android telefonlarda, verilerinizin kimlerle paylaşıldığını kontrol etmenizi sağlayan güçlü ayarlar var. Menü adları cihaza ve sürüme göre küçük farklılıklar gösterebilir; ancak aşağıdaki ayarların hepsi güncel telefonlarda bulunur.

10 temel ayar

  1. Uygulama izinlerini gözden geçirin. iPhone’da Ayarlar > Gizlilik ve Güvenlik, Android’de Ayarlar > Gizlilik > İzin yöneticisi bölümünde hangi uygulamanın kameraya, mikrofona, rehbere ve fotoğraflara eriştiğini görebilirsiniz. Gerek olmayan izinleri kapatın.
  2. Konum iznini sınırlayın. Çoğu uygulama için “Her zaman” yerine “Yalnızca uygulamayı kullanırken” seçeneğini kullanın. Hava durumu gibi uygulamalar için “kesin konum”u kapatıp yaklaşık konum vermek yeterlidir.
  3. Kamera ve mikrofon göstergelerini tanıyın. Güncel telefonlarda kamera veya mikrofon kullanılırken ekranın üst köşesinde yeşil ya da turuncu bir nokta belirir. Beklemediğiniz bir anda bu noktayı görürseniz hangi uygulamanın eriştiğini kontrol edin.
  4. Reklam takibini kapatın. iPhone’da “Uygulamaların İzleme İsteğinde Bulunmasına İzin Ver” seçeneğini kapatabilirsiniz. Android’de reklam kimliğinizi silebilirsiniz.
  5. Kilit ekranı bildirimlerini gizleyin. Mesaj içerikleri ve doğrulama kodları kilit ekranında görünmesin; böylece telefonunuz başkasının elindeyken bilgileriniz okunamaz.
  6. Güçlü ekran kilidi kullanın. En az 6 haneli bir kod ya da parola belirleyin ve yüz veya parmak izi tanımayı açın.
  7. Kayıp telefon özelliğini açın. iPhone’da “Bul”, Android’de “Cihazımı Bul” sayesinde kaybolan telefonu haritada görebilir, kilitleyebilir veya uzaktan silebilirsiniz.
  8. Otomatik güncellemeleri açık tutun. Güvenlik açıkları güncellemelerle kapatılır; eski yazılım, saldırganların en sevdiği hedeftir.
  9. Hesaplarınızda iki adımlı doğrulamayı etkinleştirin. Apple ID ve Google hesabınız, telefonunuzdaki her şeyin anahtarıdır.
  10. Yedekleme yapın. Fotoğraf ve kişilerinizin düzenli yedeğini alın; telefon kaybolsa da anılarınız kaybolmasın.

Gizlilik kontrol araçları

iPhone’daki “Güvenlik Denetimi” özelliği, kimlerle konum, fotoğraf ve diğer verileri paylaştığınızı tek ekranda gösterir ve gerekirse paylaşımı hızla durdurmanızı sağlar. Android’deki “Gizlilik Paneli” ise son 24 saatte hangi uygulamanın konum, kamera ve mikrofonunuza eriştiğini gösterir. Bu araçlara ayda bir göz atmak iyi bir alışkanlıktır.

Halka açık Wi-Fi ve bilinmeyen bağlantılar

Kafe ve havalimanlarındaki şifresiz Wi-Fi ağlarında bankacılık gibi hassas işlemler yapmaktan kaçının. SMS veya mesajla gelen bilinmeyen bağlantılara tıklamayın; kargo, banka ya da ödül vaat eden mesajlar en yaygın dolandırıcılık yöntemleri arasındadır.

Uygulama izinlerini doğru anlamak

Telefon gizliliğinin büyük kısmı, uygulamalara verdiğiniz izinlerde belirlenir. Hem Android hem iOS, son yıllarda bu izinleri daha ayrıntılı hâle getirdi:

  • "Yalnız uygulama kullanılırken": Konum, kamera ve mikrofon için en dengeli seçenektir; uygulama arka plandayken erişim kapanır.
  • Yaklaşık konum: Hava durumu gibi uygulamalara tam konum yerine yaklaşık konum vermek çoğu zaman yeterlidir.
  • Kullanılmayan uygulamalar: Android, uzun süre açılmayan uygulamaların izinlerini otomatik olarak geri alabilir.
  • Uygulama takibi: iOS 14.5'ten beri uygulamalar, sizi başka şirketlerin uygulama ve sitelerinde izlemek için açık izin istemek zorundadır.

Bir uygulamanın işlevi için gerekmeyen bir izin istemesi, yüklemeden önce iki kez düşünmeniz için yeterli bir işarettir.

Telefonunuz kaybolursa ya da çalınırsa

Kayıp ya da hırsızlık anında ilk dakikalar önemlidir. Apple'ın "Bul" uygulaması ve Google'ın cihaz bulma hizmeti (Find Hub, eski adıyla Find My Device) ile telefonun yerini görebilir, sesli uyarı çalabilir, cihazı uzaktan kilitleyebilir ve gerekirse tüm verileri silebilirsiniz. Bu özelliklerin işe yaraması için telefon kaybolmadan önce açık olmaları gerekir; bugün ayarlarda kontrol etmek iyi olur.

Ardından operatörünüzü arayarak SIM kartı kapattırın, banka ve e-posta şifrelerinizi değiştirin ve kolluk kuvvetlerine bildirimde bulunun. Telefonun IMEI numarasını (*#06# tuşlayarak görülebilir) önceden bir yere not etmek, bildirim sırasında işinizi kolaylaştırır.

Sık sorulan sorular

Telefonum beni dinliyor mu?

Telefonların reklam amacıyla sürekli konuşmaları kaydettiğine dair güçlü bir kanıt yoktur; reklamların “tesadüfen” isabetli olması çoğu zaman konum, arama geçmişi ve uygulama verileriyle açıklanır. Yine de mikrofon iznini yalnızca gerçekten ihtiyaç duyan uygulamalara vermek en güvenli yaklaşımdır.

Kaynaklar ve ileri okuma

  1. Apple Destek, “Gizlilik ve Güvenlik” ve “Güvenlik Denetimi” sayfaları.
  2. Google Android Yardım, “İzin yöneticisi” ve “Gizlilik Paneli” sayfaları.
  3. Ulusal Siber Olaylara Müdahale Merkezi (USOM) mobil güvenlik önerileri.
  4. Android Help – Change app permissions on your Android phone
  5. Apple Support – If an app asks to track your activity
  6. Apple Support – If your iPhone is lost or stolen
Paylaş
YulaHub'ı takip edinGünün en önemli haberlerini ilk siz öğrenin.
RSS

Bir yorum bırakın

E-posta adresiniz yayınlanmayacaktır. Gerekli alanlar * ile işaretlenmiştir