Chính phủ Estonia vào thứ Sáu, ngày 20 tháng 11 năm 2026, đã phê duyệt việc đóng các cửa khẩu biên giới đường bộ với Nga trong sáu tháng. Theo Al Jazeera, việc đóng cửa này chỉ là sơ bộ, sẽ bắt đầu vào ngày 1 tháng 12 và quyết định về bất kỳ việc gia hạn nào sẽ được đưa ra vào năm tới. Euronews viết rằng có thể sẽ có một cuộc xem xét lại vào cuối thời hạn sáu tháng. Vận tải hàng hóa bằng đường sắt không bị ảnh hưởng, nhưng sẽ tiếp tục dưới sự kiểm tra hải quan nghiêm ngặt.
Quyết định này nằm trong số những bước đi trực tiếp nhất mà một thành viên nhỏ thuộc NATO và EU ở vùng Baltic có thể thực hiện đối với Nga, quốc gia mà Estonia chia sẻ một đường biên giới đất liền dài. Moscow mô tả động thái này là một nỗ lực nhằm xây dựng một "Bức màn Sắt mới" và nói rằng họ sẽ đáp trả.
Sự cố đằng sau quyết định
Sự biện minh của Tallinn là một sự cố xảy ra vào đêm từ ngày 14 đến ngày 15 tháng 11 tại Viimsi, gần thủ đô. Theo Euronews, một vụ cố gắng phóng hỏa vào Threod Systems, một cơ sở quốc phòng và máy bay không người lái, đã không gây thiệt hại cho sản xuất hay sản phẩm. Estonia cho biết cuộc tấn công được ra lệnh bởi tình báo quân đội Nga, GRU, và tám người từ Latvia đã bị bắt giữ. Cơ quan An ninh Nội bộ của Estonia cho biết các cơ quan tình báo Nga đã cho phép thực hiện hai cuộc tấn công vào các công ty quốc phòng của Estonia trong năm nay. Điện Kremlin đã phủ nhận mọi sự liên quan.
Những cửa khẩu nào sẽ đóng cửa?
Hai nguồn tin đưa ra một bức tranh hơi khác nhau về phạm vi. Euronews liệt kê năm cửa khẩu, Narva-1, Narva-2, Koidula, Luhamaa và Saatse, và nói rằng chỉ có Narva, Luhamaa và Koidula là đang được sử dụng tích cực. Al Jazeera mô tả bước đi này bao gồm tất cả các cửa khẩu hướng về phía "đông và nam" tới Nga. Nga đã đình chỉ giao thông đường bộ tại Narva vào tháng 2 năm 2024, mặc dù các cửa khẩu đi bộ vẫn mở. Do đó, hiệu quả thực tế của quyết định này phụ thuộc ít hơn vào tên của các cửa khẩu mà phụ thuộc vào việc cửa khẩu nào vẫn đang được sử dụng tích cực.
Có bao nhiêu người qua lại?
Theo dữ liệu của cảnh sát Estonia, đã có 760.000 lượt qua lại tại biên giới trong năm nay. Trong số đó, 307.000 lượt là công dân Nga, 175.000 lượt là công dân Estonia và 54.000 lượt là người giữ hộ chiếu Phần Lan. Nói cách khác, biên giới không chỉ là một đường ranh giới an ninh; nó còn là huyết mạch hàng ngày của những người sống, làm việc và có mối quan hệ gia đình xuyên biên giới. Việc đóng cửa sẽ kéo dài hoặc làm thay đổi lộ trình của những hành trình này.
Estonia nói gì
Bộ trưởng Ngoại giao Margus Tsahkna gọi quyết định này là "một biện pháp quan trọng" và nói rằng nó làm giảm cơ hội của Nga trong việc tuyển dụng, thực hiện các chiến dịch gây ảnh hưởng, phá hoại và lẩn tránh các lệnh trừng phạt. Thủ tướng Kristen Michal cho biết Estonia sẽ "không cho phép Nga sử dụng sự cởi mở của chúng tôi để chống lại chúng tôi". Về phần mình, Tổng thống Ülle Madise đã thúc giục chính phủ không hành động "dưới ảnh hưởng của cảm xúc" và thừa nhận rằng quyết định này sẽ đồng nghĩa với việc tăng thêm khối lượng công việc cho cơ quan an ninh Kapo. Các quan điểm khác nhau này cho thấy quyết định này không hoàn toàn không có tranh cãi trong nội bộ Estonia, nhưng chính phủ đã chọn một lập trường ưu tiên lý do an ninh.
Phản ứng của Moscow
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova cho biết nếu Tallinn tiến hành, Moscow sẽ thực hiện "các biện pháp chính trị và ngoại giao cần thiết" và mô tả bước đi này là một nỗ lực nhằm dựng lên "một Bức màn Sắt mới". Theo Euronews, Bộ Ngoại giao cũng gọi quyết định này là "chủ nghĩa bài Nga". Thuật ngữ này gợi nhắc lại sự chia cắt Đông-Tây trong Chiến tranh Lạnh; tuy nhiên, đối với chính phủ Estonia, vấn đề không phải là một hình ảnh lịch sử mà là một rủi ro an ninh trực tiếp.
Các nước láng giềng đang làm gì?
Phần Lan đã đóng các cửa khẩu với Nga vào năm 2023 và vẫn tiếp tục đóng cửa. Theo Al Jazeera, Latvia và Lithuania vẫn mở các cửa khẩu của họ, trong khi Euronews viết rằng Latvia, Lithuania và Ba Lan đã cắt giảm các lượt qua lại. Sự khác biệt giữa các nguồn tin cho thấy các quốc gia đã hạn chế các cửa khẩu ở các mức độ khác nhau; quyết định của Estonia nổi bật như một trong những bước đi toàn diện nhất tại biên giới của EU với Nga.
Cần theo dõi điều gì?
Một số điểm sẽ đáng để theo dõi trong những ngày tới: quyết định sẽ được thực hiện như thế nào vào ngày 1 tháng 12, Nga sẽ công bố các biện pháp đáp trả gì và liệu Estonia có gia hạn việc đóng cửa vào cuối thời hạn sáu tháng hay không. Những khó khăn mà người dân ở các thị trấn biên giới và những người sử dụng biên giới trong đời sống hàng ngày phải đối mặt, cũng như các kết quả của cuộc điều tra về vụ cố gắng phóng hỏa, cũng sẽ kiểm chứng xem lý do cho quyết định này có vững chắc hay không. Các con số và tuyên bố trong báo cáo này được đưa ra theo cách mà các nguồn tin truyền tải; cần nhớ rằng Điện Kremlin phủ nhận mọi sự liên quan và cuộc điều tra vẫn đang tiếp tục.
Điều này có ý nghĩa gì?
Trong ngắn hạn, quyết định này sẽ ảnh hưởng đến vận tải và thương mại trên tuyến Estonia–Nga và đặc biệt là đời sống hàng ngày quanh thị trấn biên giới Narva. Về mặt an ninh, Tallinn đang cho thấy họ sẵn sàng sử dụng biên giới như một công cụ chống lại cái gọi là các mối đe dọa hỗn hợp: phá hoại, tuyển dụng và các chiến dịch gây ảnh hưởng. Về mặt ngoại giao, lời hứa đáp trả của Moscow có thể báo hiệu một vòng căng thẳng mới trong quan hệ song phương. Tuy nhiên, những nhận định này phụ thuộc vào các tuyên bố chính thức và cách các sự kiện diễn ra; các hệ quả thực tế của quyết định sẽ trở nên rõ ràng sau ngày 1 tháng 12.
Báo cáo này được biên soạn tính đến 09:00 giờ Thổ Nhĩ Kỳ ngày 21 tháng 11 năm 2026; các con số và chi tiết có thể khác nhau giữa các nguồn tin và nên được theo dõi khi các diễn biến được cập nhật.
Câu hỏi thường gặp
Estonia đã quyết định điều gì?
Chính phủ đã phê duyệt việc đóng các cửa khẩu biên giới đường bộ với Nga trong sáu tháng sơ bộ; việc đóng cửa bắt đầu từ ngày 1 tháng 12 và quyết định về việc gia hạn sẽ được đưa ra vào năm tới.
Điều gì đã kích hoạt quyết định này?
Một vụ cố gắng phóng hỏa, được cho là do GRU ra lệnh, nhằm vào một công ty quốc phòng, Threod Systems, gần Tallinn. Điện Kremlin phủ nhận sự liên quan.
Vận tải hàng hóa bằng đường sắt có bị ảnh hưởng không?
Không. Vận tải hàng hóa bằng đường sắt không nằm trong lệnh đóng cửa nhưng sẽ tiếp tục dưới sự kiểm tra hải quan nghiêm ngặt.
Nga đã phản ứng như thế nào?
Bà Zakharova cho biết Moscow sẽ thực hiện "các biện pháp chính trị và ngoại giao cần thiết" và bước đi này là một nỗ lực nhằm xây dựng một "Bức màn Sắt mới".
Nguồn và đọc thêm
- Al Jazeera, “Russia complains of ‘new Iron Curtain’ as Estonia shuts its borders”, 20 tháng 11 năm 2026.
- Euronews, “Estonia to shut border with Russia over GRU-linked sabotage attack”, 20 tháng 11 năm 2026.
Để lại bình luận
Địa chỉ email của bạn sẽ không được công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *