Chuyển đến nội dung

Tri thức soi sáng thế giới

Huấn luyện Chó: Các lệnh cơ bản bằng Phương pháp Khen thưởng và các Sai lầm Thường gặp

Một chú chó được huấn luyện tốt sẽ vừa an toàn hơn vừa hạnh phúc hơn. Tìm hiểu về logic của việc huấn luyện dựa trên khen thưởng, các lệnh cơ bản như “ngồi”, “ở lại” và “lại đây”, tầm quan trọng của việc cho chó con giao lưu xã hội và lý do tại sao hình phạt không hiệu quả.

Huấn luyện Chó: Các lệnh cơ bản bằng Phương pháp Khen thưởng và các Sai lầm Thường gặp

Huấn luyện chó không phải là dạy các trò ảo thuật mà là xây dựng một ngôn ngữ chung. Một chú chó biết lại gần khi được gọi, đi dạo bình tĩnh trên dây xích và tuân thủ các quy tắc trong nhà sẽ an toàn hơn khi tham gia giao thông hoặc ở công viên, đồng thời dễ dàng hòa nhập vào cuộc sống gia đình hơn.

Huấn luyện dựa trên khen thưởng

Ngày nay, hầu hết các chuyên gia hành vi thú y đều khuyến nghị phương pháp dựa trên khen thưởng được gọi là “củng cố tích cực”: ngay khoảnh khắc chú chó thực hiện hành vi mong muốn, nó sẽ được thưởng bằng một món ăn nhẹ, sự âu yếm hoặc trò chơi. Chó sẽ lặp lại những hành vi mang lại kết quả dễ chịu. Thời điểm là yếu tố quyết định; phần thưởng nên được đưa ra trong vòng một hoặc hai giây sau khi hành vi diễn ra. Một số huấn luyện viên sử dụng một thiết bị nhỏ tạo ra tiếng “click” để đánh dấu khoảnh khắc chính xác.

Các lệnh cơ bản

  • Ngồi (Sit): Giữ một món ăn trước mũi chó và di chuyển nó chậm rãi ra phía sau qua đầu chó; khi đầu ngẩng lên, phần mông sẽ tự nhiên hạ xuống. Hãy nói “ngồi” vào thời điểm đó và thưởng.
  • Ở lại (Stay): Khi chó đang ngồi, hãy giơ lòng bàn tay ra, nói “ở lại”, lùi lại một bước và quay lại ngay lập tức để thưởng. Tăng dần khoảng cách và thời gian một cách rất chậm rãi.
  • Lại đây (Come): Lệnh an toàn quan trọng nhất. Hãy bắt đầu trong nhà với ít sự xao nhãng; khi chó đến bên bạn, hãy thưởng một cách nhiệt tình. Đừng bao giờ dùng lệnh này để gọi chó làm việc mà nó không thích (như đi tắm, bị khiển trách).
  • Nhả ra (Drop it): Dạy chó buông một vật gì đó bằng cách đưa ra một phần thưởng có giá trị hơn để đổi lấy vật đó.
  • Đi dạo không kéo dây (Loose-lead walking): Dừng lại khi chó kéo dây; tiến về phía trước và thưởng khi dây xích được thả lỏng.

Giao lưu xã hội

Trong khoảng từ 3 đến 14 tuần tuổi, chó con trải qua một giai đoạn quan trọng khi chúng cởi mở nhất với con người, động vật, âm thanh và môi trường mới. Việc cho chúng trải nghiệm đa dạng một cách an toàn trong giai đoạn này, đồng thời lên kế hoạch tiêm phòng với bác sĩ thú y, là một trong những cách hiệu quả nhất để ngăn ngừa các vấn đề về sợ hãi và hung dữ sau này.

Các sai lầm thường gặp

  • Hình phạt: La hét, đánh đập hoặc làm sợ hãi sẽ tạo ra sự sợ hãi và bất an, đồng thời có thể làm tăng nguy cơ hung dữ. Các tổ chức chuyên gia khuyến nghị tránh các phương pháp dựa trên hình phạt.
  • Thiếu nhất quán: Mọi người trong gia đình nên sử dụng cùng một từ lệnh và các quy tắc giống nhau.
  • Các buổi tập quá dài: Chó học tốt hơn trong các buổi tập ngắn và thường xuyên.
  • Chỉ huấn luyện tại nhà: Hãy củng cố các lệnh ở những địa điểm khác nhau với sự xao nhãng tăng dần.

Những tuần đầu tiên với chó con: Huấn luyện đi vệ sinh

Với một chú chó con mới, chủ đề tốn nhiều thời gian nhất trong những tuần đầu thường là huấn luyện đi vệ sinh. Nguyên tắc cơ bản là dạy chó địa điểm đúng và thưởng cho hành vi đúng ngay lập tức; việc trừng phạt khi chúng đi vệ sinh sai chỗ có thể khiến chó ngại đi vệ sinh trước mặt bạn.

  • Đi vệ sinh định kỳ: Đưa chó con ra ngoài hoặc đến khu vực vệ sinh ngay sau khi chúng thức dậy, sau bữa ăn và sau khi chơi đùa.
  • Cùng một địa điểm: Đưa chúng đến cùng một địa điểm mỗi lần sẽ giúp chó dễ dàng liên tưởng nơi đó với việc đi vệ sinh.
  • Thưởng ngay lập tức: Khen ngợi bằng lời nói hoặc cho một món ăn nhẹ trong vòng vài giây sau khi chúng hoàn thành việc đi vệ sinh.
  • Dọn dẹp sự cố một cách bình tĩnh: Việc loại bỏ hoàn toàn mùi hôi sẽ làm giảm khả năng chó quay lại đúng vị trí cũ.

Khi nào bạn nên tìm kiếm sự giúp đỡ chuyên nghiệp?

Các hành vi như gầm gừ, cố gắng cắn, phá phách nhà cửa khi bị để lại một mình hoặc sủa liên tục không chỉ có thể bắt nguồn từ việc thiếu huấn luyện mà còn từ sự đau đớn, sợ hãi hoặc các vấn đề sức khỏe. Đó là lý do tại sao, nếu hành vi thay đổi đột ngột, bước đầu tiên cần làm là đi khám thú y.

Trong tuyên bố quan điểm năm 2021, Hiệp hội Hành vi Động vật Thú y Hoa Kỳ (AVSAB) khuyến nghị chỉ sử dụng các phương pháp dựa trên khen thưởng trong huấn luyện chó và tuyên bố rằng các phương pháp dựa trên hình phạt có thể làm tăng nguy cơ sợ hãi và hung dữ. Nếu vấn đề tiếp diễn, con đường an toàn nhất là tìm kiếm sự hỗ trợ từ một chuyên gia hành vi thú y hoặc một huấn luyện viên đã được chứng nhận làm việc theo phương pháp này.

Câu hỏi thường gặp

Chó trưởng thành có thể huấn luyện được không?

Chắc chắn là được. Chó ở bất kỳ độ tuổi nào cũng có thể học các hành vi mới; có thể chỉ cần kiên nhẫn hơn một chút. Đối với các vấn đề hành vi nghiêm trọng, hãy tìm kiếm sự giúp đỡ từ bác sĩ thú y hoặc chuyên gia hành vi đã được chứng nhận.

Nguồn và tài liệu đọc thêm

  1. Hiệp hội Hành vi Động vật Thú y Hoa Kỳ (AVSAB), tuyên bố quan điểm “Huấn luyện Chó Nhân đạo” (2021).
  2. AVSAB, tuyên bố quan điểm về giao lưu xã hội cho chó con.
  3. Các nguồn tài liệu của Hiệp hội Thú y Động vật nhỏ Thế giới (WSAVA).
  4. AVSAB – Tuyên bố quan điểm về Huấn luyện Chó Nhân đạo (2021)
  5. RSPCA – Huấn luyện đi vệ sinh cho chó con của bạn
Chia sẻ
Theo dõi YulaHubNhận những tin quan trọng nhất trong ngày sớm nhất.
RSS

Để lại bình luận

Địa chỉ email của bạn sẽ không được công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *