Liên minh châu Âu và Vương quốc Anh đã đạt được thỏa thuận tái thiết lập quan hệ gần mười năm sau Brexit tại hội nghị thượng đỉnh song phương lần thứ hai, được tổ chức tại Brussels vào thứ Sáu, ngày 20 tháng 11 năm 2026. Theo Al Jazeera, phối hợp với Reuters, thỏa thuận này đặt ra các mốc thời gian trong ba lĩnh vực: chương trình di chuyển cho thanh niên, thỏa thuận vệ sinh và kiểm dịch thực vật (SPS), và việc liên kết hệ thống trao đổi khí thải (ETS) của hai bên. Một phát ngôn viên chính phủ Vương quốc Anh cho biết: “Thỏa thuận đã xong. Các cuộc đàm phán đã kết thúc”; tuy nhiên, họ nói thêm rằng các quy trình pháp lý tiếp theo sẽ diễn ra ở mỗi quốc gia và các cuộc thảo luận vẫn tiếp tục trong một số lĩnh vực. Bản tin buổi sáng của Thông tấn xã Anadolu cũng đưa tin rằng Thủ tướng Anh Andy Burnham cho biết châu Âu sẽ không để Nga quyết định các điều khoản an ninh, điều này cho thấy chương trình nghị sự ngoại giao của ngày hội nghị thượng đỉnh.
Theo Euronews, đây là hội nghị thượng đỉnh song phương lần thứ hai kể từ sau Brexit. Ông Burnham mở đầu bằng việc nói với bà Ursula von der Leyen và ông António Costa một thông điệp đại ý rằng đây là một ngày tốt lành cho nước Anh. Thỏa thuận này chứa đựng những sản phẩm cụ thể đầu tiên của một nỗ lực rộng lớn hơn nhằm xây dựng lại mối quan hệ; nhưng, như Euronews nhấn mạnh, có một trở ngại đáng kể: học phí đại học.
Chương trình Trải nghiệm Thanh niên
Theo Euronews và Al Jazeera, hạng mục dễ thấy nhất là chương trình di chuyển cho thanh niên: 100.000 thanh niên từ EU và 100.000 từ Vương quốc Anh sẽ có thể sống và làm việc trên lãnh thổ của nhau trong tối đa ba năm. Euronews viết rằng chương trình dự kiến sẽ đi vào hoạt động chậm nhất là vào tháng 1 năm 2030. Vương quốc Anh cũng đồng ý tham gia lại chương trình Erasmus+ từ ngày 1 tháng 1 năm 2027. Chi tiết về chương trình dự kiến sẽ được công bố trong một tuyên bố chung.
Bước đi này được coi là phản ứng trước sự suy yếu trong mối quan hệ của thanh niên châu Âu với Vương quốc Anh sau Brexit. Theo Euronews, dữ liệu từ Đài quan sát Di cư của Đại học Oxford cho thấy số lượng sinh viên EU bắt đầu học tại các trường đại học Vương quốc Anh đã giảm 57% trong giai đoạn 2020/21 và 2023/24.
Tiêu chuẩn nông sản và thị trường carbon
Theo Al Jazeera, thỏa thuận SPS giúp giảm bớt các biện pháp kiểm soát đối với động vật, thực vật và các sản phẩm liên quan, ước tính trị giá 5,1 tỷ bảng Anh (khoảng 6,7 tỷ USD) cho nền kinh tế Vương quốc Anh. Việc liên kết các hệ thống trao đổi khí thải giúp miễn trừ hàng hóa của Anh và EU, chẳng hạn như thép, khỏi các loại thuế carbon biên giới của nhau. Ông Burnham cho biết các thỏa thuận này có thể đóng góp thêm 0,5% vào nền kinh tế nước Anh. Đó là ước tính của chính phủ; không có xác minh độc lập nào được bao gồm trong báo cáo này.
Học phí đại học: vấn đề còn bỏ ngỏ
Theo Euronews, hai bên cam kết sẽ giải quyết thỏa thuận về học phí trong vòng sáu tháng. Vương quốc Anh muốn giảm học phí; EU muốn sinh viên EU được đối xử bình đẳng như sinh viên Anh, giống như trước Brexit. Câu hỏi mở mà Euronews đặt ra là liệu các quốc gia thành viên có đặt việc phê duyệt cuối cùng vào điều kiện của một thỏa thuận học phí thỏa đáng hay không. Bản tin Just Security, trích dẫn BBC, đưa tin rằng các quan chức EU cho biết việc tái thiết lập sẽ không có hiệu lực trừ khi Vương quốc Anh chấp nhận một giải pháp thay thế về học phí; vì thông tin đó là gián tiếp, nó nên được đối chiếu với tuyên bố chung cuối cùng.
Phản ứng chính trị
Nhân vật đối lập Nigel Farage gọi ông Burnham là “ngây thơ” và nói rằng EU đã lợi dụng thời điểm này để “ép buộc” ông. Sự chia rẽ giữa những người phản đối và ủng hộ Brexit cho thấy thỏa thuận này cũng sẽ bị tranh cãi trong nước. Euronews cũng đăng các bài viết với tiêu đề “Sự phản bội Brexit?” về phản ứng của ông Farage và về quyết định lớn tiếp theo của ông Burnham.
Chương trình nghị sự an ninh ở hậu trường
Hội nghị thượng đỉnh diễn ra trong bối cảnh các tin tức an ninh như tên lửa Nga rơi xuống Ba Lan cùng buổi sáng và cuộc tấn công vào các cây cầu ở Kyiv. Tại Brussels, ông Burnham gọi việc vi phạm không phận ở Ba Lan là “hoàn toàn không thể chấp nhận được”. Các nhà lãnh đạo châu Âu tái khẳng định sự ủng hộ đối với Ukraine cho thấy hợp tác an ninh là một phần của mối quan hệ được xây dựng lại bên cạnh các chủ đề như thương mại và di chuyển của thanh niên. Một điều khoản về thỏa thuận quốc phòng không xuất hiện trong hai nguồn tin mà báo cáo này dựa vào, vì vậy chỉ các tiêu đề đã được xác nhận mới được báo cáo.
Điều này có ý nghĩa gì?
Đối với Vương quốc Anh, thỏa thuận SPS có nghĩa là ít kiểm tra biên giới hơn đối với thực phẩm và nông sản và ít quan liêu hơn cho các nhà xuất khẩu; liên kết ETS nhằm tránh các chi phí mà thuế carbon biên giới sẽ mang lại. Đối với EU, chương trình thanh niên và sự bình đẳng của sinh viên quan trọng như một sự hàn gắn các mối quan hệ con người đã mất sau Brexit. Khoảng thời gian sáu tháng về học phí có thể quyết định số phận của gói tái thiết lập. Tác động thực sự của thỏa thuận sẽ chỉ có thể đo lường được sau khi các văn bản pháp lý được công bố, cả hai bên hoàn tất các thủ tục phê duyệt và lịch trình thực hiện bắt đầu.
Báo cáo này được tổng hợp vào lúc 19:00 giờ Thổ Nhĩ Kỳ, ngày 20 tháng 11 năm 2026; số liệu thương vong và thiệt hại có thể khác nhau giữa các nguồn và nên được theo dõi khi các diễn biến được cập nhật.
Các câu hỏi thường gặp
Thỏa thuận bao gồm những gì?
Theo Al Jazeera, một chương trình di chuyển cho thanh niên, một thỏa thuận vệ sinh và kiểm dịch thực vật (SPS) và việc liên kết các hệ thống trao đổi khí thải; theo Euronews, còn có việc Vương quốc Anh quay trở lại chương trình Erasmus+ từ ngày 1 tháng 1 năm 2027.
Chương trình thanh niên bao gồm bao nhiêu người?
100.000 thanh niên từ EU và 100.000 từ Vương quốc Anh sẽ có thể sống và làm việc ở bên kia trong tối đa ba năm. Chương trình dự kiến sẽ đi vào hoạt động chậm nhất là vào tháng 1 năm 2030.
Vấn đề học phí đã được giải quyết chưa?
Chưa. Các bên cam kết tìm ra giải pháp trong vòng sáu tháng; Vương quốc Anh muốn giảm học phí, trong khi EU muốn sinh viên EU được đối xử bình đẳng như sinh viên Anh.
Tác động kinh tế là gì?
Chính phủ ước tính thỏa thuận nông sản (SPS) sẽ bổ sung 5,1 tỷ bảng Anh vào nền kinh tế Vương quốc Anh, và ông Burnham cho biết các thỏa thuận có thể đóng góp thêm 0,5% tổng thể. Đây là những ước tính chính thức.
Nguồn và đọc thêm
- Euronews, “Thanh niên châu Âu giành được con đường trở lại Vương quốc Anh, nhưng chưa có học phí đại học rẻ hơn”, ngày 20 tháng 11 năm 2026.
- Al Jazeera và Reuters, “'Thỏa thuận đã xong': EU, Vương quốc Anh đồng ý tái thiết lập quan hệ 10 năm sau Brexit”, ngày 20 tháng 11 năm 2026.
- Thông tấn xã Anadolu, “Bản tin buổi sáng: Ngày 20 tháng 11 năm 2026”, ngày 20 tháng 11 năm 2026.
Để lại bình luận
Địa chỉ email của bạn sẽ không được công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *